Click image for larger version  Name:	0.jpg Views:	2 Size:	38,2 KB ID:	657070
Door: Hilde

Vlak na haar behandelingen tegen mammacarcinoom (borstkanker) kwam een patiënt bij mij voor kunstzinnige therapie. De vrouw kwam enigszins teruggetrokken over. Zeer vriendelijk, dat wel. Het was alsof ze niet meer wist wie ze was. En hoe 'leven' ook alweer ging.
Als eerste vrije werk schilderde zij een boom in nat-in-nat techniek. De boom lijkt te zweven, met korte wortels. Een fletse boom in een ijle omgeving met een goede kroon maar met een dubieus wortelstelsel. Kan deze boom met zijn wortels wel voldoende voeding uit de grond halen? Kortom: een boom met weinig etherkracht.
Als doel probeerden we de balans te hervinden, maar ook het etherlichaam te voeden. Het etherlichaam dat zoveel te verduren heeft gehad door de intensieve behandelingen in het ziekenhuis. Ze wilde graag één-op-ééntherapie. Want het fysieke ziekzijn moest ze ook alleen doorstaan.

Click image for larger version  Name:	1.jpeg Views:	2 Size:	11,5 KB ID:	657071

Verloop van de therapie
Mijn patiënt begon met voedend nat-in-nat schilderen. Daarbij moesten de kleuren goed vermengd worden met het hele papier gevuld. Ze vond dat heel fijn omdat er geen druk achter zat.
Om - na haar carcinoom - weer in haar eigen vormkracht te komen startte zij vanaf de achtste sessie met een lemniscaat-vormtekening in pastel. Ook dat vond zij fijn, maar alert blijven op de vorm kostte haar veel moeite. Ze verloor zichzelf snel. Na een paar sessies ging het beter.

Click image for larger version  Name:	2.jpeg Views:	1 Size:	17,4 KB ID:	657072

Hierna konden we echt gaan vormtekenen en dat vond ze heerlijk om te doen. Ze werkte geconcentreerd. We oefenden verschillende vormen en we eindigden in de golfbeweging voor ritme en herhaling. Deze vorm heeft zij in bijenwaskrijt, klei en pastelpoeder uitgewerkt. Zo verankerde ze het in de drie verschillende zielenlagen: het denken (bijenwaskrijt), het voelen (pastelpoeder) en de wil (klei).

Click image for larger version  Name:	3.jpeg Views:	2 Size:	16,3 KB ID:	657073

Evaluatie
Samen keken we terug naar alle werken die mijn patiënt heeft gemaakt, als een kleine persoonlijke expositie. Ze noemde het een mooi proces om zo te zien. In haar eerste vrije werk zag ze de boom bijna niet. Het viel haar nu op hoe licht de boom van kleur was. Het gaat inmiddels goed met haar. Ze zei: 'Na de operatie begint het psychische herstel pas.' Achteraf vond ze het werken met pastel nog fijner dan het schilderen in nat-in-nat techniek. Maar bij herstel is het logischer om te starten met nat-in-nat voor de opbouw van de etherkrachten en daarna te gaan vormtekenen met pastel, want dat kóst etherkracht en levert vormkracht op. En vormkracht leverde voor haar helderheid en stabiliteit op. Ze zei: 'Ik sta weer in mijn kracht.'

Click image for larger version  Name:	4.jpeg Views:	2 Size:	19,5 KB ID:	657074

Wat is vormkracht?
Klara Hatterman, kleuterleidster op de vrijeschool in Hannover, schreef jaren geleden: 'Bij de geboorte krijgen wij uit onze erfelijkheid een fysiek lichaam. De vormkrachten, de architect en bouwmeester, het etherlijf genoemd, bouwen het lichaam op. Als geestelijke component nemen Ik en ziel bezit van het lichaam, totdat het totaal omgevormd is tot een persoonlijk lichaam waarin een eigen denken, voelen en vrij willen pas mogelijk worden. Na onze eerste zeven levensjaren is ons lichaam zo veranderd, dat er geen cel meer is zoals ze uit de erfelijkheid gevormd was.'

Mimi Avelingh schrijft in haar boek 'Schilderen, boetseren en tekenen als kunstzinnige therapie' over kunstzinnige therapie bij kanker: 'De kleurbeleving bij het nat-in-nat schilderen draagt ertoe bij, dat er in ons een proces op gang komt waarbij de samenhang tussen onze binnenwereld - onze gevoelens, ons ik - en onze levensorganisatie wordt verbeterd. We verbinden ons daardoor innerlijk intensiever met het gebied waarin onze levenskrachten werkzaam zijn. (…) Door schilderen wordt de greep op ons lichaamsgebeuren ongemerkt wat versterkt: de vormgevende krachten kunnen hun taak daardoor beter vervullen.'

Daarom werkte ik met mijn patiënt aan een gezond herstel van het etherlichaam, om haar zo haar vormkracht en daardoor ook haar Ik-kracht terug te geven.


~Hilde Jansen-van Gijlswijk (kunstzinnig therapeut) - www.antroposofiekind.nl